بستن چمدان برای سفر تحصیلی با بستن چمدان مسافرت فرق دارد. باید بین وزن مجاز، چیزهایی که در مقصد گران یا کمیاب‌اند، و قانون‌های گمرکی دو کشور تعادل پیدا کنید. در دوره‌ی ما فهرستی از حدود دویست قلم وسیله هست که دانشجوهای قبلی جمع کرده‌اند؛ این مقاله نسخه‌ی خلاصه و به‌روزشده‌ی آن است، به‌اضافه‌ی قانون‌هایی که باید پیش از بستن در چمدان بدانید. مثال‌های گمرکی را از انگلستان آورده‌ایم، اما منطقشان برای بیشتر کشورها یکی است.
مدارک: همه در کیف دستی
مدارک اصلی هیچ‌وقت نباید در چمدانی باشند که تحویل بار می‌دهید. این فهرست را در یک پوشه‌ی ضدآب بگذارید:
- گذرنامه‌ی معتبر و دسترسی به ویزا. اگر ویزای کشور مقصد الکترونیکی است، مثل eVisa انگلستان، پیش از سفر مطمئن شوید حساب آنلاین‌تان فعال است و گذرنامه‌ی فعلی در آن ثبت شده.
- نامه‌ی پذیرش و مدارکی که کنسولگری یا مرز ممکن است بخواهد، مثل CAS در انگلستان.
- مدارک مالی که برای ویزا ارائه کرده‌اید.
- اصل دانشنامه و ریزنمرات و ترجمه‌ی رسمی آن‌ها.
- ترجمه‌ی رسمی شناسنامه، کارت ملی، سند ازدواج و کارت پایان خدمت یا معافیت.
- گواهینامه‌ی رانندگی و ترجمه‌ی آن، و اگر لازم است گواهینامه‌ی بین‌المللی.
- مدارک بیمه‌ی درمانی و کارت واکسن، اگر دانشگاه خواسته.
- نسخه‌ی پزشک برای داروهایتان، به انگلیسی.
- چند قطعه عکس پرسنلی.
- آدرس و تلفن محل اقامت چند روز اول.
از همه‌ی این‌ها نسخه‌ی اسکن‌شده در یک فضای ابری امن نگه دارید و یک نسخه‌ی کاغذی هم جدا از اصل مدارک. برای کارهای مربوط به خروج مشمولان خدمت، مقاله‌ی خروج از کشور و خدمت سربازی و برای ترجمه‌ها مقاله‌ی ترجمه‌ی مدارک در همین سایت را ببینید.
پول و ارز: دو قانون، یکی در مبدأ و یکی در مقصد
خروج از ایران
بانک مرکزی برای ارزی که مسافر هنگام خروج همراه دارد سقف تعیین می‌کند و گمرک آن را اجرا می‌کند. این سقف و شرایط اظهار آن در سال‌های گذشته چند بار تغییر کرده است. پیش از سفر، آخرین بخشنامه را از بانک مرکزی یا گمرک یا از بانک عامل بپرسید. اگر مبلغ شما از سقف بیشتر است، فقط از مسیر رسمی و با رسید معتبر خرید ارز اقدام کنید و آن را طبق قانون اظهار کنید. برای ارز دانشجویی و انتقال پول، مقاله‌ی ارز دانشجویی در همین سایت را بخوانید.
ورود به کشور مقصد
بیشتر کشورها برای پول نقد از یک مبلغ به بالا «اعلام» می‌خواهند. اعلام کردن به معنای ممنوع بودن نیست، اما اعلام نکردن می‌تواند به ضبط پول و جریمه بینجامد.
- انگلستان: اگر بین بریتانیا و کشوری خارج از بریتانیا ۱۰ هزار پوند یا بیشتر پول نقد یا معادل آن جابه‌جا می‌کنید، باید اعلام کنید. مجموع پولی که اعضای یک خانواده یا گروه همراه دارند حساب می‌شود، حتی اگر سهم هر نفر کمتر باشد. اعلام را می‌توانید تا ۷۲ ساعت پیش از سفر آنلاین انجام دهید.
- اتحادیه‌ی اروپا: برای ورود یا خروج با ۱۰ هزار یورو یا بیشتر پول نقد، اعلام لازم است.
- کانادا: برای ۱۰ هزار دلار کانادا یا بیشتر.
از نظر امنیتی هم حمل همه‌ی پول به صورت نقد کار درستی نیست. فقط به اندازه‌ی هزینه‌ی چند هفته‌ی اول نقد ببرید و آن را در دو جای مختلف نگه دارید.
دارو
فهرست‌های قدیمی که بین دانشجوها دست‌به‌دست می‌شود، معمولاً پر از دارو هستند؛ از مسکن و آنتی‌بیوتیک تا آرام‌بخش. این‌جا باید محتاط باشید:
- فقط داروهایی را ببرید که پزشک برای خودتان تجویز کرده است. آنتی‌بیوتیک را برای «احتیاط» نبرید.
- در انگلستان حداکثر تا ۳ ماه مصرف داروی شخصی را می‌توانید همراه داشته باشید و طبق gov.uk مقدار بیشتر ممکن است در مرز گرفته شود.
- برخی داروهایی که در ایران رایج‌اند، مثل آرام‌بخش‌های خانواده‌ی بنزودیازپین، در بسیاری از کشورها «داروی کنترل‌شده» هستند. برای این داروها نامه‌ی امضاشده‌ی پزشک با نام شما، تاریخ سفر و نام، دوز و مقدار هر دارو لازم است و باید در کیف دستی باشند. پیش از سفر، فهرست داروهای کنترل‌شده‌ی کشور مقصد را چک کنید.
- داروها را در بسته‌بندی اصلی ببرید تا شناسایی‌شان آسان باشد.
- اگر پروازتان ترانزیت دارد، قانون دارویی کشور ترانزیت هم مهم است؛ بعضی کشورها برای داروهای کنترل‌شده حتی در ترانزیت مجوز قبلی می‌خواهند. صفحه‌ی رسمی آن کشور را هم ببینید.
- هرگز داروی کس دیگری یا بسته‌ای را که محتوایش را نمی‌دانید برای دیگران جابه‌جا نکنید.
- مسکن ساده، چسب زخم و یک کیت کوچک کمک‌های اولیه کافی است؛ بقیه را در داروخانه‌های مقصد پیدا می‌کنید.
خوراکی
خوراکی‌ها حساس‌ترین بخش گمرک‌اند. قانون‌های انگلستان برای ورود خوراکی شخصی از کشورهای غیراروپایی، به عنوان نمونه:
- گوشت و فراورده‌های گوشتی ممنوع است.
- لبنیات مثل پنیر و کشک ممنوع است، به جز چند استثنای محدود مثل شیرخشک نوزاد.
- عسل تا ۲ کیلوگرم برای هر نفر مجاز است.
- ماهی تا ۲۰ کیلوگرم برای هر نفر مجاز است.
- بیشتر میوه و سبزی تازه گواهی بهداشت گیاهی می‌خواهد. چند مورد مثل خرما، موز، نارگیل و آناناس از این قاعده مستثنی‌اند.
- برنج، مغزهای پوست‌کنده یا فراوری‌شده و محصولات گیاهی بسته‌بندی‌شده مجازند.
- نان، بیسکویت، شیرینی بدون خامه‌ی تازه و شکلات مجازند.
برای ادویه، سبزی خشک و حبوبات، صفحه‌ی رسمی همان کشور را چک کنید. کشورهایی مثل کانادا و استرالیا قانون‌های سخت‌تری دارند. قاعده‌ی ما ساده است: هر چیزی که مطمئن نیستید، یا نبرید یا در فرودگاه اعلام کنید. اعلام کردن مشکلی درست نمی‌کند، پنهان کردن می‌کند.
زعفران، چای و ادویه به مقدار مصرف شخصی معمولاً انتخاب‌های خوبی‌اند؛ هم سبک‌اند و هم در خارج گران.
وسایل: چه ببریم؟
- لباس متناسب با آب‌وهوای مقصد برای دو هفته، به‌اضافه‌ی یک دست لباس رسمی برای ارائه یا مصاحبه.
- لپ‌تاپ، شارژرها، هارد پشتیبان و یک تبدیل برق مناسب کشور مقصد؛ مثلاً انگلستان پریز سه‌شاخه‌ی نوع G دارد و بیشتر کشورهای اروپایی نوع C یا F.
- عینک و لنز اضافه، و نسخه‌ی چشم‌پزشک.
- یک ملافه و حوله برای شب‌های اول، چون خرید همه‌چیز در روز اول ممکن نیست.
- چند وسیله‌ی کوچک آشپزخانه که برایتان مهم است؛ مثلاً یک کفگیر یا چاقوی خوب. وسایل حجیم مثل پلوپز را معمولاً در مقصد ارزان‌تر و با استاندارد برق درست پیدا می‌کنید.
- چند یادگاری کوچک از خانه. این‌ها در ماه‌های اول بیشتر از آنچه فکر می‌کنید ارزش دارند.
چه نبریم؟
- پاوربانک و باتری لیتیومی یدکی در چمدان تحویلی؛ این‌ها باید در کیف دستی باشند و ایرلاین‌ها برای ظرفیتشان محدودیت دارند.
- مایعات بیش از ۱۰۰ میلی‌لیتر در کیف دستی، مگر اینکه فرودگاه قانون دیگری اعلام کرده باشد.
- کالاهای تقلبی یا مقدار زیاد از یک کالا که شبیه بار تجاری باشد.
- بذر، گیاه، خاک و محصولات حیوانی.
- اشیای عتیقه، نسخه‌های خطی و اقلام دارای ارزش تاریخی؛ خروج این‌ها از ایران محدودیت قانونی دارد.
- وسایل حجیم و ارزانی که در مقصد راحت پیدا می‌شوند.
بار اضافه یا فریت؟
اگر بیشتر از بار مجاز دارید، دو راه دارید: پرداخت هزینه‌ی بار اضافه در فرودگاه یا ارسال بار همراه مسافر با فریت هوایی. در فریت معمولاً کرایه بر اساس بیشترین مقدار بین وزن واقعی و «وزن حجمی» محاسبه می‌شود که خیلی وقت‌ها با فرمول طول در عرض در ارتفاع به سانتی‌متر تقسیم بر ۶۰۰۰ به دست می‌آید. یعنی جعبه‌ی بزرگ و سبک هم می‌تواند گران تمام شود. پیش از تصمیم، قیمت هر دو راه را بگیرید و زمان رسیدن فریت و هزینه‌ی ترخیص در مقصد را هم بپرسید.
چک‌لیست هفته‌ی آخر
- وزن چمدان‌ها را با ترازو چک کنید.
- مدارک اصلی و دارو را در کیف دستی بگذارید.
- عوارض خروج از کشور را بپردازید؛ مبلغ آن را از منبع رسمی چک کنید.
- اگر مشمول خدمت هستید، مجوز خروج را آماده داشته باشید.
- به یک عضو مورد اعتماد خانواده وکالت‌نامه‌ی محضری بدهید.
- اسکن همه‌ی مدارک را در فضای ابری بگذارید.
- محل اقامت چند شب اول و راه رسیدن از فرودگاه را مشخص کنید.
- پول نقد را در دو جای جدا بگذارید و اگر از سقف اعلام بیشتر است، اعلامش کنید.
قانون‌های گمرکی و ارزی هر دو کشور ممکن است بدون اطلاع قبلی تغییر کنند؛ پیش از سفر، صفحه‌ی رسمی گمرک مبدأ و مقصد را دوباره ببینید. اگر برای آماده شدن برای سفر و ماه‌های اول کمک می‌خواهید، در دوره‌های مسیر مهاجرت این مرحله را با هم مرور می‌کنیم و در کانال تلگرام مسیر مهاجرت سؤال‌هایتان را جواب می‌دهیم.
منابع
- ورود و خروج پول نقد از بریتانیا: https://www.gov.uk/bringing-cash-into-uk
- قوانین پول نقد در اتحادیه‌ی اروپا: https://europa.eu/youreurope/citizens/travel/carry/carrying-cash/index_en.htm
- اعلام پول نقد در مرز کانادا: https://www.cbsa-asfc.gc.ca/travel-voyage/declare-eng.html
- ورود دارو به بریتانیا: https://www.gov.uk/take-medicine-in-or-out-uk
- ورود خوراکی به بریتانیا: https://www.gov.uk/bringing-food-animals-plants-into-uk/food
- گوشت، لبنیات، ماهی و محصولات حیوانی: https://www.gov.uk/bringing-food-into-great-britain/meat-dairy-fish-animal-products
- میوه، سبزی، مغزها و دانه‌ها: https://www.gov.uk/bringing-food-into-great-britain/fruit-vegetables-nuts-seeds
- بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران: https://www.cbi.ir
- گمرک جمهوری اسلامی ایران: https://www.irica.ir